Chú trọng giám sát trách nhiệm người đứng đầu
Xác định giám sát trách nhiệm người đứng đầu là một trong những nội dung quan trọng trong phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Đà Nẵng quan tâm triển khai nhiệm vụ này gắn với thực hiện Chiến lược quốc gia phòng, chống tham nhũng, tiêu cực đến năm 2030, giai đoạn thứ nhất 2023–2026. Trong 9 tháng đầu năm 2026, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp trên địa bàn thành phố đã chủ trì tổ chức 447 cuộc giám sát chuyên đề tại 1.147 đơn vị; phối hợp với HĐND, các tổ chức chính trị - xã hội và cơ quan liên quan cùng cấp tổ chức 150 cuộc giám sát. Nhiều nội dung giám sát liên quan trực tiếp đến trách nhiệm của người đứng đầu trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ, quản lý, điều hành và kiểm soát hoạt động của cơ quan, đơn vị theo chức trách, thẩm quyền được giao. Kết quả này cho thấy vai trò của MTTQ Việt Nam trong tham gia giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước ngày càng được chú trọng. Tuy nhiên, trước yêu cầu phòng ngừa sai phạm từ sớm, từ xa, việc tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức giám sát, lựa chọn đúng vấn đề trọng tâm và làm rõ trách nhiệm trong thực thi công vụ vẫn là yêu cầu đặt ra. Tại Phiên họp lần thứ 6 của Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thành phố ngày 25/9/2026, ông Lê Ngọc Quang, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội khóa XVI thành phố Đà Nẵng, nhấn mạnh yêu cầu phòng ngừa phải đi trước; kiểm tra, giám sát phải chủ động, từ sớm, từ xa; kiểm soát quyền lực phải thực chất, không để xảy ra sai phạm rồi mới phát hiện, xử lý. Đối với quản lý tài sản công, yêu cầu đặt ra là phải làm rõ trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và người đứng đầu trong quản lý, sử dụng, kiểm soát các nguồn lực được giao; đồng thời bảo đảm thông tin phục vụ giám sát được cung cấp đầy đủ, kịp thời. Theo Báo cáo sơ kết thực hiện Chiến lược quốc gia phòng, chống tham nhũng, tiêu cực đến năm 2030, giai đoạn thứ nhất 2023–2026, chất lượng phản biện xã hội từng bước được nâng lên. Tuy nhiên, số lượng cuộc phản biện đối với một số lĩnh vực chuyên sâu như đầu tư công, chuyển đổi số, quản lý tài sản công, cải cách hành chính còn hạn chế; việc mời, kết nối chuyên gia, nhà khoa học tham gia phản biện xã hội chưa đồng đều. Thực tế này đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ làm công tác giám sát, phản biện xã hội; đồng thời phát huy sự tham gia của chuyên gia, nhà khoa học để tăng tính khách quan, chiều sâu và khả năng nhận diện những vấn đề tiềm ẩn nguy cơ thất thoát, lãng phí nguồn lực công.
Giám sát quản lý tài sản công, khơi thông nguồn lực phát triển
Tài sản công là nguồn lực phục vụ lợi ích chung, vì vậy việc quản lý, sử dụng phải bảo đảm đúng quy định, công khai, minh bạch và hiệu quả. Giám sát của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội không chỉ góp phần phát hiện những hạn chế trong quá trình quản lý, mà còn thúc đẩy cơ quan, đơn vị và người đứng đầu nâng cao trách nhiệm đối với tài sản được giao. Tại phiên họp nói trên, Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang chỉ rõ, một số dự án tồn đọng, kéo dài; tài sản công, trụ sở, nhà đất dôi dư sau sắp xếp chưa được xử lý kịp thời đang ảnh hưởng đến việc khơi thông và đưa các nguồn lực vào phát triển. Để đất đai, tài sản, dự án tồn đọng, kéo dài, không được khai thác hiệu quả cũng là biểu hiện của lãng phí. Do đó, phòng, chống lãng phí cần gắn với việc khơi thông nguồn lực, đưa những nguồn lực đang bị đình trệ vào phục vụ mục tiêu tăng trưởng và phát triển thành phố. Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thành phố yêu cầu rà soát, phân loại cụ thể từng dự án, từng tài sản; những nội dung thuộc thẩm quyền thành phố phải được xử lý ngay, những vấn đề vượt thẩm quyền cần chủ động báo cáo, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết. Mục tiêu là không để tài sản công bỏ không, xuống cấp hoặc dự án kéo dài gây lãng phí đất đai và nguồn lực. Trong bối cảnh đó, giám sát của Mặt trận cần hướng đến những vấn đề cụ thể trong quản lý, sử dụng tài sản công, từ trách nhiệm của người đứng đầu đến việc thực hiện các quy định về công khai, minh bạch và xử lý những tồn tại được phát hiện. Việc lựa chọn nội dung giám sát phù hợp, tiếp cận đầy đủ thông tin và huy động người có chuyên môn tham gia sẽ góp phần nâng cao chất lượng đánh giá, kiến nghị, bảo đảm hoạt động giám sát có trọng tâm và sát thực tiễn.
Theo dõi kiến nghị sau giám sát, bảo đảm hiệu quả thực chất
Hiệu quả giám sát không chỉ thể hiện ở số cuộc đã tổ chức hay số kiến nghị được ban hành, mà quan trọng hơn là những chuyển biến trong thực tế và kết quả khắc phục của cơ quan, đơn vị chịu sự giám sát. Vì vậy, cùng với nâng cao chất lượng từng cuộc giám sát, MTTQ Việt Nam các cấp cần chú trọng theo dõi, đôn đốc việc thực hiện kiến nghị sau giám sát; kịp thời nắm bắt kết quả tiếp thu, xử lý và những vấn đề còn vướng mắc. Đây là khâu quan trọng để các hạn chế được chỉ ra không dừng lại ở báo cáo, mà được chuyển thành giải pháp khắc phục cụ thể, gắn với trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và người đứng đầu. Bên cạnh đó, cần tăng cường phối hợp, trao đổi và cung cấp thông tin giữa MTTQ Việt Nam với các cơ quan liên quan; bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác giám sát; phát huy vai trò của chuyên gia, nhà khoa học trong những lĩnh vực chuyên sâu như đầu tư công, quản lý tài sản công, chuyển đổi số và cải cách hành chính. Việc từng bước hoàn thiện cơ chế theo dõi, đánh giá kết quả thực hiện kiến nghị cũng sẽ góp phần nâng cao tính liên tục và hiệu quả của hoạt động giám sát, phản biện xã hội.
Giám sát trách nhiệm người đứng đầu trong quản lý tài sản công là một nội dung quan trọng để MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tham gia phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Khi hoạt động giám sát được thực hiện có trọng tâm, kiến nghị được theo dõi đến cùng và trách nhiệm giải trình được đề cao, các nguồn lực công sẽ có thêm điều kiện được quản lý chặt chẽ, sử dụng hiệu quả, phục vụ lợi ích của Nhân dân và sự phát triển của thành phố Đà Nẵng./.